Langs de route

Langs de befaamde Molentochtroutes kunt u dit keer per fiets verschillende molens bezoeken. Laat u verrassen in het onderstaande overzicht en kom het beleven op in onze mooie Alblasserwaard.

Bij de molens krijgt u uitleg van de molenaar persoonlijk over de werking van de molen in actie. Wist u dat Zuid-Holland de meest molenrijke provincie van Nederland is met 228 molens die niet alleen zeer typerend zijn voor het oer-Hollandse polderlandschap, maar ook een interessant verhaal vertellen over de geschiedenis van de provincie. De vele molens houden sinds jaar en dag onze voeten droog en staan aan de basis van de wereldberoemde waterbouwkundige kennis van ons land.

Tegenwoordig hebben de molens ook een andere functie: zij zijn ingericht als molenmuseum en geven u een kijkje in het leven van de molenaar, in andere toepassingen dan watermanagement alleen en soms huisvesten zij een restaurant of molenwinkel, waar u geniet van de lekkerste ambachtelijke producten.

Dit is de middelste molen van de drie ondermolens, die de polder Streefkerk bemaalde. Ook deze molen sloeg zijn water uit op de lage boezem. Al in 1761 stond hier een molen, hetgeen blijkt op de baard van de molen en een sluitsteen van de toog boven de achtergoot. In 1970-1971 werd een omvangrijke restauratie aan de molen uitgevoerd. Hierbij werd onder meer een deel van de kap alsmede het net op kap en romp vervangen. Ook werd een deel van het wiekenkruis vernieuwd.

Achtkante molen

Kleine molen

Deze wipwatermolen is gebouwd vóór 1751 en is de derde ondermolen die de polder Streefkerk bemaalde. De molen kwam in 1951 buiten bedrijf. Daarop trad het verval snel in en omdat sloop dreigde, werd de molen in 1957 voor een symbolisch bedrag van één gulden aan SIMAV overgedragen. Kort daarna werd aan de molen met de nodige voortvarendheid een restauratie uitgevoerd.
De molen is maalvaardig. In 1977-1978 vond een uitvoerige restauratie aan de molen plaats.
Hierbij werden onder meer de gehele kap, constructiedelen van het bovenhuis, het wiekenkruis, de staart, het rietdek van de ondertoren, kozijnen, ramen en deuren, de schoepen van het scheprad en het metselwerk van de waterlopen vernieuwd.

Een wipwatermolen waarvan het bouwjaar onbekend is, maar in 1706 stond deze molen er al. De molen was vanaf 1952 buiten bedrijf, verkeerde in een matige staat van onderhoud en het was de bedoeling van SIMAV de molen te gaan restaureren. Maar op 1 februari 1962 is deze molen onder verdachte omstandigheden afgebrand.
In 2010 is begonnen met de herbouw van de fundering, waar in 2014 de ondertoren van een voormalige watermolen van de polder Quakernaak op is geplaatst. Sinds 2018 is de molenstomp in gebruik als de ‘Koffie Molen’ (koffie- en theeschenkerij).

Hoge Tiendwegmolen

Werelderfgoed Kinderdijk

De Molens van Kinderdijk: uniek & verrassend waterbeheer! Hoewel we in de Alblasserwaard ongeveer 7 meter onder zeeniveau leven, merken we daar niets van. Dijken, duinen, stuwen, sluizen, gemalen en last but not least molens, zorgen hiervoor. Zelfs bij springvloed! UNESCO Werelderfgoed Kinderdijk omvat 19 authentieke windmolens uit de 18de eeuw. Kom, aanschouw ons wonder en hoor meer over een gebied waar toeristen duizenden kilometers voor afleggen om het te komen zien.

Museum De Koperen Knop is een historisch museum in Hardinxveld-Giessendam, gevestigd in een vroeg 17de-eeuwse monumentale boerderij langs de Giessen. Het toont de historie van het leven van streekbewoners in de Alblasserwaard en is dus een mooie start om de Alblasserwaard te verkennen. De bijzondere Koffiekamer en de Grote Museumtuin maken een wat langer verblijf rondom deze stempelpost zeer aantrekkelijk.

Museum De Koperen Knop

Buurtschap ‘De Donk’

De Donk is een buurtschap in de Alblasserwaard. Buurtschap De Donk heeft geen plaatsnaamborden. U kunt daarom slechts aan de straatnaamborden Donkseweg zien dat u er bent aanbeland. In de buurtschap stond ooit het Vrouwenklooster van de Cisterciënzer orde (1439) samen met het St. Martinusklooster ten Donc(1424, ook St. Maertensdonc of Hemsdonc).
Het vrouwenklooster was bekend onder de naam Maria Ten Donk of Maria ter Donck Natuurgebied Donkse Laagten is een veenweidegebied, grotendeels beheerd door Staatsbosbeheer. De eendenkooi in het gebied is in particulier bezit. ’s Winters is Donkse Laagten een belangrijk gebied voor ganzen en zwanen.

De ‘Graanbuurt’ in Giessenlanden is een onverwacht pareltje in het stoere polderlandschap. Oud en nieuw komen hier bij elkaar zodat de bezoeker steeds weer verrast wordt door sfeervolle producten uit voorbije tijden en ‘nieuwe brocante’. De gevels van de inpandige winkels zijn in authentieke stijl nagebouwd. Landelijk winkelen en koffie drinken aan het riviertje De Giessen zijn hier goed te combineren.

Buurten bij de Graanbuurt

't Raadhuis van Goudriaan

De geschiedenis van het huidige restaurant gaat terug naar 1800 toen een herberg vanaf 28 november 1800 toestemming kreeg om jenever en allerhande gedistilleerde wateren te tappen. De gemeente Goudriaan huurde geen gemeentehuis, maar een ‘raadkamer’, het zaaltje boven het café. Vanaf 1 mei 1857

tot 28 juni 1965. Daarna werd het gemeentehuis in gebruik genomen, Goudriaan is op dat moment de laatste gemeente in het land die een eigen raadhuis krijgt en daardoor nog zo lang bijeenkomsten van de raad heeft gehouden in het zaaltje boven een café. Hoe het pand aan zijn naam komt is hiermee duidelijk geworden.

Samen met De Achtkante en De Graaflandse Molen bemaalde De Achterlandse Molen de polder Ammers-Graafland. De molen is gebouwd rond 1596 en is in 1865 bewoonbaar gemaakt. Zo werden er een schoorsteen, twee deurkozijnen, vier lichtkozijnen en een bedstede aangebracht. Tot op de dag van vandaag wordt deze wipmolen bewoond.

Achterlandse molen

Broekmolen

De Broekmolen is gebouwd in 1581 voor de bemaling van de polder Streefkerk en Kortenbroek. In 1948 is de wipmolen voorzien van een nieuw wieksysteem, genaamd Fauël. Dit systeem zorgt ervoor dat de molen bij weinig wind al kan malen.

Molen 2 van de Nederwaard is opengesteld voor publiek. Binnen in de molen kunt u zien hoe de molen werkt en hoe de molenaar en zijn gezin woonden. Buiten is te zien hoe de wieken van dit type molen
(een grondzeiler) rakelings langs de grond draaien, zodat de wieken vanaf de grond kunnen worden bediend.

Bezoekmolen Kinderdijk

Molen De Blokker

Het bouwjaar van de molen is niet bekend: op deze plaats staat al zeer lang een wipmolen. Zo komt deze rond 1542 reeds voor op de zgn. proceskaart van de Alblasserwaard. In deze periode bemaalden twee molens de polder Blokweer. De tweede molen stond op de kop van de Middelwetering schuin tegenover de molen van polder Kortland maar verdween al vroeg, vermoedelijk kort na 1600. Tegenwoordig wordt 1633 wel genoemd als bouwjaar.

De Kortlandse Molen is gebouwd in 1890 en is een grondzeiler. Een belangrijk kenmerk is dat de wieken rakelings langs de grond draaien, zodat de wieken vanaf de grond kunnen worden bediend. Bijzonder aan de Kortlandse Molen is de unieke vorm, de eerste 3 meter is rechtopstaand, de rest is conisch.

Kortlandse Molen

Westermolen

De Westermolen bemaalde met de Oostermolen en de Broekmolen de polder Langerak. In 1939 werd de Oostermolen afgebroken om plaats te maken voor een Dieselgemaal. Het was de bedoeling dat ook de Westermolen zou worden afgebroken. In de meidagen van 1940 schoot een Duits gevechtsvliegtuig de Broekmolen in brand, dat redde de Westermolen.

Deze achtkante grondzeiler is gebouwd in 1779 om de polder Oud-Goudriaan te bemalen. In 1851 is de molen 85 cm opgehoogd, zodat de vlucht kon worden vergroot. De Goudriaanse Molen is hierdoor één van de grootste poldermolens van Nederland. De molen heeft gediend als seinmolen.

Goudriaanse Molen

Scheiwijkse Molen

Deze in 1638 gebouwde molen van de polder ‘Het Land van de zes molens’ werd als laatste van de zes molens buiten gebruik gesteld. Dit was in 1974 en is meteen overgedaan aan SIMAV.

De Hofwegensemolen is de opvolger van een molen die oorspronkelijk werd gebouwd in 1514. In 1898 is de voet van de wipmolen ruim 1 meter hoger opgemetseld om de spanwijdte van de wieken (de vlucht) te kunnen vergroten. De vlucht van de molen bedraagt nu 27,12 meter.

Hofwegense molen

Molen De Vriendschap

Molen De Vriendschap is een stellingmolen uit 1890 en maalde koren voor de boeren in de omgeving. De molen beschikt over een grot, die werd gebruikt voor de aan- en afvoer van het maalgoed. Vanuit de rivier de Alblas konden schepen de molen binnenvaren om te laden of te lossen.

Van de Wingerdse Molen is het bouwjaar onbekend. Deze molen is een zogenaamde wipmolen en heeft een molenhuis op een piramidevormige voet, met een scheprad of vijzel naast de voet. Deze molen is een van de grootste wipmolens van Nederland en nog vaak in bedrijf om te bemalen.

Wingerdse Molen

Molen De Hoop

In tegenstelling tot de meeste molens in de Alblasserwaard is stellingmolen De Hoop (1843) niet gebouwd om de polder droog te houden, maar om graan te malen. De naam stellingmolen verwijst naar de speciale bouw van de molen. De molen is nog steeds in gebruik en maalt zo’n 500 kilo tarwe per week.

In 1818 is De Peilmolen gebouwd voor de bemaling van de Zuidzijde Polder. Zoals de naam doet vermoeden was deze grondzeiler tot 1881 in gebruik als peilmolen.

De Peilmolen

Kooiwijkse molen

De molen was vroeger baak (=sein)molen, hetgeen nog goed te zien is aan de makelaar: die bevat een hijsgalg voor de seinlamp. Opvallend is dat de spanten en gordingen van de kap in profielijzer zijn uitgevoerd en vermoedelijk nog dateren uit het bouwjaar 1866.
De molen bemaalde samen met de Noordelijke Kooijwijkse molen, de polder Noordzijde. Deze laatste werd in 1925 vervangen door een motorgemaal.
Ter plaatse van de huidige molen stond voor 1866 een wipmolen die vanwege zijn slechte toestand werd afgebroken en vervangen door de ronde stenen grondzeiler.

Deze Theetuin is gelegen langs de route van de Fietsmolentocht, en wel aan de Slingelandseweg in Giessenburg. Heerlijk om even op adem te komen op deze unieke plek, met geweldig uitzicht over water en polderlandschap. U kunt genieten van heerlijke verse koffie, thee of frisdranken.

HannesHeerlijkHeid

Museum Het Reghthuys

Museum Het Reghthuys is in oktober 1988 opgericht door de Geschiedkundige Vereniging Giessenburg en Schelluinen. Het museum is gevestigd in het voormalige gemeentehuis van Giessenburg. De vereniging heeft, verspreid over drie etages en in verschillende ruimtes, veel voorwerpen uit het verleden van de Giessenstreek tentoongesteld. Naast de vaste collectie worden er in de expositieruimte drie à vier keer per jaar wisseltentoonstellingen gehouden.

Bij De Burgemeester kunt u genieten van een heerlijke lunch, brunch, high tea & wine of een heerlijk diner. Laat uw smaakpapillen verrassen bij het proeven van onze uiteenlopende gerechten.

Wij werken met de heerlijkste en eerlijkste producten uit onze streek. Maak zo op smaakvolle wijze kennis met -om ze maar bij hun voornaam te noemen- onze tuinman Gerrit, onze slager Piet, onze bakker Edwin en al onze boeren uit de polder die met liefde hun ambacht uitoefenen. Eten bij De Burgemeester heeft alles te maken met waardevolle momenten waarop u in gezelschap geniet van wat onze Alblasserwaard u te bieden heeft.

De Burgemeester

ffwd.digital